Mikołaj Niechoda (1911-1962)

Pracownik Białowieskiego Parku Narodowego.

Urodził się 29 sierpnia 1911 roku w Szereszewie (powiat prużański), w rodzinie Konstantego i Pauliny z domu Szysz. Szkołę powszechną ukończył w 1925 roku. Do osiągniecia pełnoletności pracował na 3-hektarowym gospodarstwie rolnym ojca.

Powszechną czynną służbę wojskową pełnił w okresie od 28 października 1932 roku do 17 września 1934 roku. Służył w Kompanii Telegraficznej 20 Dywizji Piechoty w Baranowiczach. Po powrocie z wojska nadal pomagał ojcu w prowadzeniu gospodarstwa. Ponownie został zmobilizowany do wojskowej służby czynnej 23 marca 1939 roku. Wziął udział w walkach wrześniowych.

Związek małżeński z Józefą Kisielewicz zawarł 26 maja 1943 roku w Szereszewie. Urodziło się im troje dzieci: synowie Józef (1944) i Zbigniew (1949) oraz córka Halina (1951).

Okres wojny znacznie nadwerężył zdrowie Mikołaja, z którym miał problemy już do końca życia. Ponownie został zmobilizowany do Wojska Polskiego na okres od 28 lipca 1944 roku do 20 października 1945 roku. Służył w 29 Samodzielnej Kompanii Budowy Linii Telegraficznych.

Po wyjściu z wojska przyjechał do Hajnówki. W 1946 roku dotarła do niego żona. W latach 1945-1947 pracował jako robotnik leśny w Nadleśnictwie Hajnówka.

26 września 1947 roku został przyjęty do pracy w charakterze woźnego schroniska w Białowieskim Parku Narodowym. Od 1 grudnia 1953 roku pracował na stanowisku kontraktowego woźnego, a od 1 października 1955 roku ponownie na stanowisku woźnego. 1 lipca 1958 został awansowany na stanowisko strażnika.

Współpracował z naukowcami prowadzącymi w Białowieskim Parku Narodowym badania. W tej roli wspomina go botaniczka prof. Janina Jentys-Szaferowa w wydawnictwie „Monographiae Botanicae” (T. 32 z 1970 roku). Do suszenia zebranych roślin Niechoda udostępniał swoją kuchnię. I choć suszenie odbywało się stosunkowo szybko, to wymagało ono szczególnej czujności, by nie doszło do zapalenia się zbiorów. Dla naukowców pozyskiwał także materiały z drzew, do których nie mogli dosięgnąć swym sekatorem. Wchodził na drzewo rosnące w środku całej grupy i przy pomocy sekatora ścinał gałęzie ze wszystkich drzew sąsiednich.

Był członkiem Koła Łowieckiego „Puszcza” w Białowieży. We wrześniu 1957 roku sygnalizował władzom koła o wpędzeniu przez watahę wilków łanię jelenia do rzeki Narewki (zob. „Łowiec Polski” nr 13-14/1957).

W ostatnim okresie pracy mocno chorował. Zmarł 19 marca 1962 roku w wieku 50 lat. Pochowany na cmentarzu w Białowieży.

(Oprac. Piotr Bajko)

Galeria